Vrouwenhandel en prostitutie tieren welig in Irak

20 reacties

Prostitutie en vrouwenhandel hebben epidemische vormen aangenomen in Irak. De militaire bezetting en sektarische conflicten hebben nationale instituten ontwricht, de bevolking verarmd en gezinnen uit elkaar gescheurd.

Sinds 2003 kwamen 100.000 burgers om en raakten naar schatting 4,4 miljoen Iraki's ontheemd. "Oorlogen en conflicten leiden altijd tot ernstig geweld tegen vrouwen en meisjes", zegt mensenrechtenorganisatie Amnesty International.

Rania, die zelf twintig jaar geleden - op haar zestiende - werd verkracht, belandde daarna zelf in de vrouwenhandel. Omdat een verkrachte dochter een 'schande' voor de familie is, vluchtte Rania destijds vanuit het zuiden van Irak naar Bagdad. Daar kwam ze al snel in de rosse buurt terecht.

Ze werkte zich op als plaatsvervangster van een mensenhandelaar en inde geld van cliënten. Seks kost momenteel ongeveer 70 euro per sessie, zegt ze. Tienermeisjes die nog maagd zijn, worden voor 3500 euro verkocht en naar populaire bestemmingen zoals Noord-Irak, Syrië en de Verenigde Arabische Emiraten gesmokkeld. Vrouwen die geen maagd meer zijn, zijn de helft van het geld waard.

Undercover

Meisjes en vrouwen die weglopen om te ontsnappen aan huiselijk geweld of een gedwongen huwelijk, zijn de meest kwetsbare prooi voor mensenhandelaren. Hun handlangers hangen vaak rond op busstations of bij taxistandplaatsen.

De meeste mensenhandelaren in Irak zijn vrouwen, die smoezelige bordelen runnen in uitgeleefde buurten zoals Al-Battaween in Bagdad. Zes jaar geleden werd Rania's bordeel binnengevallen door Amerikaanse militairen. Daarmee kwam een abrupt einde aan haar duistere carrière. Ze werd, net als haar prostituees, opgesloten in de gevangenis Al-Kadimiyah.

De gevangenschap heeft Rania's leven veranderd. Ze kwam er in contact met een plaatselijke vrouwengroepering. Momenteel werkt ze voor die groepering als undercover-onderzoeker. Ze gebruikt haar jarenlange ervaring in de mensenhandel en prostitutie om te infiltreren in bordelen in Irak.

"Ik ga met al die pooiers en handelaren om", zegt Rania, die in zwart gekleed is, haar nagels zwart heeft gelakt en gouden armbanden draagt. "Ik zeg niet dat ik een activist ben, ik doe me voor als mensenhandelaar. Dat is de enige manier om informatie los te krijgen. Als ze ontdekken wat ik echt doe, word ik vermoord."

Ook het Amerikaanse leger maakt gebruik van de diensten van prostituees, zegt Rania. Ze vertelt dat ze eens met twee andere vrouwen een huis in het district Al-Jihad in Bagdad bezocht, waar meisjes die soms niet ouder waren dan zestien jaar, beschikbaar werden gesteld aan Amerikaanse militairen. De eigenaar van het bordeel vertelde Rania dat een Iraakse tolk die in dienst was van het Amerikaanse leger, optrad als tussenpersoon. Hij vervoerde de meisjes naar de Amerikaanse luchtmachtbasis.

Sharia

Voor de Golfoorlog in 1991, telde Irak het hoogste percentage geletterde vrouwen in het Midden-Oosten. Meer dan in welke andere regio dan ook, waren vrouwen in Irak werkzaam in de geneeskunde en het onderwijs.

Twintig jaar later is de realiteit anders. De islamitische sharia-wetgeving domineert het dagelijks leven, wat betekent dat huwelijken, echtscheidingen en kwesties rond eerwraak buiten het rechtssysteem om worden geregeld.

"Een combinatie van factoren heeft geleid tot de stijging van de vrouwenhandel en prostitutie", staat in een rapport van Kirkens Nodhjelp, een Noorse kerkelijke hulporganisatie, dat vorig jaar verscheen.

Kirkens Nodhjelp somt op: "De chaos die veroorzaakt is door de oorlog met de Amerikanen, de groeiende onveiligheid en wetteloosheid, de corruptie van de autoriteiten, de toename van religieus extremisme, economische tegenslag, gedwongen huwelijken, geweld tegen en discriminatie van vrouwen, ontvoeringen van vrouwen en meisjes, de daders die zonder straffen wegkomen en de opkomst van nieuwe technologieën die geassocieerd worden met de globalisering van de seksindustrie."

Slachtoffers gestraft

Hoewel smokkel volgens de grondwet illegaal is in Irak, zijn er geen strafwetten waaronder overtreders effectief vervolgd kunnen worden. Vaak worden juist de slachtoffers van mensenhandel of prostitutie gestraft.

De Internationale Organisatie voor Migratie (IOM) lobbyt momenteel voor verbetering van de wetgeving. "We hebben rapporten over mensenhandel in en buiten Irak", zegt plaatsvervangend minister Asghar Al-Musawi van het ministerie van Migratie en Ontheemding. "Maar ik moet erkennen dat de Iraakse overheidsinstituten nog niet volwassen genoeg zijn om met deze kwestie om te gaan. De departementen staan nog in hun kinderschoenen."

Ook mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch (HRW) wijst erop dat de regering weinig doet aan de situatie. "Het probleem bestond niet op deze schaal in 2003", zegt Samer Muscati, onderzoeker van HRW.

"We hebben geen specifieke statistieken. Dat is een deel van het probleem. We moeten weten hoe wijdverbreid de mensenhandel is en de overheid zoekt dat niet uit. We hebben dus te weinig informatie."

Rebecca Murray (IPS)

Tags:IrakprostitutieVrouwenhandel